Naar de inhoud
Zorg Space Open de app

Nederlandse grammatica

Ingebedde of-vragen: de vraag of het klopt

B2 · Gevorderd Vragen stellen Vragen 10

De regel

Een ja-neevraag die in een andere zin woont, begint met of en zet het werkwoord achteraan: het is de vraag of dit haalbaar is. Zo hangt twijfel aan een naamwoord (de vraag of, twijfel of), aan een werkwoord (nagaan of, betwijfelen of, ervan afhangen of) en aan een beleefd verzoek: mag ik u vragen of u de stukken wilt meenemen. Of … of somt twee mogelijkheden op; het informele of zo hoort hier niet. Wie of met als verwart, maakt van een open vraag een voorwaarde.

Patroon

hoofdzin + OF + onderwerp + … + WERKWOORD

Voorbeelden

  1. Het is nog de vraag of de subsidie wordt verlengd.

    De vraag + of.

  2. Wij gaan na of de gegevens actueel zijn.

    Nagaan + of; werkwoord achteraan.

  3. Het hangt ervan af of er vanavond personeel beschikbaar is.

    Ervan afhangen + of.

  4. Ik betwijfel of deze planning haalbaar is.

    Twijfel gedragen door of.

Veelgemaakte fouten

  • Fout: Wij weten niet als de uitslag vandaag komt.

    Goed: Wij weten niet of de uitslag vandaag komt.

    Een ingebedde ja-neevraag draagt of, geen als.

  • Fout: Het is de vraag of komt hij vandaag.

    Goed: Het is de vraag of hij vandaag komt.

    Na of gaat het werkwoord naar het eind.

Oefenvragen

Probeer elke vraag eerst zelf en open dan „Toon antwoord” voor de oplossing en de reden.

  1. 1Vul het gat in.

    Vul het goede verbindingswoord in.

    Het is nog de vraag _____ de subsidie wordt verlengd.

    1. of
    2. als
    3. dat
    4. om
    Toon antwoord

    Antwoord: A Het is nog de vraag of de subsidie wordt verlengd.

    De vraag + of: de uitkomst is open.

  2. 2Vul het gat in.

    Vul het goede verbindingswoord in.

    Wij gaan na _____ de gegevens actueel zijn.

    1. naar
    2. als
    3. of
    4. dat
    Toon antwoord

    Antwoord: C Wij gaan na of de gegevens actueel zijn.

    Nagaan of: controleren met open uitkomst.

  3. 3Vul het gat in.

    Vul het goede verbindingswoord in.

    Het hangt ervan af _____ er vanavond personeel beschikbaar is.

    1. als
    2. of
    3. dat
    4. om
    Toon antwoord

    Antwoord: B Het hangt ervan af of er vanavond personeel beschikbaar is.

    Ervan afhangen of.

  4. 4Deze zin klopt niet. Kies de verbetering.

    Deze zin is fout. Kies de goede zin.

    Wij weten niet als de uitslag vandaag komt.

    1. Wij weten niet of de uitslag vandaag komt.
    2. Wij weten niet of komt de uitslag vandaag.
    3. Wij weten of niet de uitslag vandaag komt.
    4. Wij niet weten of de uitslag vandaag komt.
    Toon antwoord

    Antwoord: A Wij weten niet of de uitslag vandaag komt.

    De ingebedde ja-neevraag draagt of, geen als.

  5. 5Deze zin klopt niet. Kies de verbetering.

    Deze zin is fout. Kies de goede zin.

    Het is de vraag of komt hij vandaag nog langs.

    1. Het is de vraag dat hij vandaag nog langskomt.
    2. Het is of de vraag hij vandaag nog langskomt.
    3. Het is de vraag of hij vandaag nog komt langs.
    4. Het is de vraag of hij vandaag nog langskomt.
    Toon antwoord

    Antwoord: D Het is de vraag of hij vandaag nog langskomt.

    Na of gaat het werkwoord naar het eind, in één woord.

  6. 6Verander de zin.

    Maak er één zin van met of.

    Komt de bus op tijd? Dat weten wij nog niet.

    1. Wij weten of nog niet de bus op tijd komt.
    2. Wij weten nog niet of de bus komt op tijd.
    3. Wij weten nog niet dat de bus op tijd komt.
    4. Wij weten nog niet of de bus op tijd komt.
    Toon antwoord

    Antwoord: D Wij weten nog niet of de bus op tijd komt.

    De vraag kruipt in de zin met of, werkwoord achteraan.

  7. 7Verander de zin.

    Maak er één zin van met of.

    Is er een tolk nodig? Wilt u dat vooraf doorgeven?

    1. Wilt u vooraf doorgeven dat er een tolk nodig is?
    2. Wilt u vooraf doorgeven of er is een tolk nodig?
    3. Wilt u vooraf of doorgeven er een tolk nodig is?
    4. Wilt u vooraf doorgeven of er een tolk nodig is?
    Toon antwoord

    Antwoord: D Wilt u vooraf doorgeven of er een tolk nodig is?

    Of er … nodig is: de open vraag blijft open.

  8. 8Vul het gat in.

    Vul het goede verbindingswoord in.

    Ik betwijfel _____ deze planning haalbaar is.

    1. naar
    2. of
    3. om
    4. als
    Toon antwoord

    Antwoord: B Ik betwijfel of deze planning haalbaar is.

    Betwijfelen of: de twijfel houdt beide uitkomsten open.

  9. 9Kies de juiste zin.

    Wat betekent deze zin?

    Het maakt voor de planning uit of u met de auto of met de taxi komt.

    1. De planning verandert nooit.
    2. U mag niet met de auto komen.
    3. De taxi is altijd sneller dan de auto.
    4. De keuze tussen auto en taxi is belangrijk voor de planning.
    Toon antwoord

    Antwoord: D De keuze tussen auto en taxi is belangrijk voor de planning.

    Of … of somt de twee mogelijkheden op.

  10. 10Kies de juiste zin.

    Kies de goede zin.

    1. Mag ik u of vragen u de stukken wilt meenemen?
    2. Mag ik u vragen of u de stukken wilt meenemen?
    3. Mag ik u vragen of wilt u de stukken meenemen?
    4. Mag ik u vragen dat u de stukken wilt meenemen?
    Toon antwoord

    Antwoord: B Mag ik u vragen of u de stukken wilt meenemen?

    Beleefd verzoek: vragen of, en dan de bijzinvolgorde.

Oefen deze les in Zorg Space

In de app wordt elke regel interactief oefenen: directe correctie, herhaling op het moment dat je het bijna vergeet en voortgang die je van niveau tot niveau ziet — gratis.

Gratis beginnen