Spreektaalgrammatica: kop, staart en weggelaten woorden
Spoken grammar: heads, tails and dropped words
De regel
De spreektaal heeft een eigen grammatica. Een kop zet het onderwerp vooraan en neemt het op met een voornaamwoord: That new café — have you tried it? Een staart voegt het onderwerp achteraan toe: He’s really nice, your brother. Ellips laat vanzelfsprekende woorden weg: Sounds good, Want a coffee?, Told you so. I mean, you know en sort of ordenen en verzachten. In de spreektaal is dit correct; in formeel schrijven niet.
head: topic — pronoun … (That café — have you tried it?) · tail: … , noun phrase (He’s nice, your brother) · ellipsis: Sounds good · Want a …? · Told you · Seen my …? · I mean · you know · sort of · (speech only)
Voorbeelden
That new café on the corner — have you tried it yet?
Dat nieuwe café op de hoek — ben je er al geweest?
He’s really good with kids, your brother.
Hij kan echt goed met kinderen, je broer.
Sounds good to me — see you at eight.
Klinkt goed — tot acht uur.
Told you it would rain, didn’t I?
Ik zei toch dat het zou gaan regenen?
Veelgemaakte fouten
-
Fout: In the report: Sounds like the policy is working.
Goed: In the report: The policy appears to be working.
Een geschreven rapport vraagt een volledige zin; ellips hoort bij spreektaal.
-
Fout: He’s really nice, your brother is he.
Goed: He’s really nice, your brother.
Een staart is een woordgroep, geen nieuwe zin.
-
Fout: Want you a coffee?
Goed: Want a coffee?
Ellips laat hulpwerkwoord en onderwerp samen weg.
Oefenvragen
Probeer elke vraag eerst zelf en open dan „Toon antwoord” voor de oplossing en de reden.
-
1Kies de juiste zin.
Wat doet your sister aan het eind?
She’s so funny, your sister.
- Asking a question
- Correcting a grammar mistake
- Making clear who she is, as speakers often do
- Changing the subject of the sentence
Toon antwoord
Antwoord: C Making clear who she is, as speakers often do
Een staart noemt het onderwerp na het commentaar.
-
2Kies de juiste zin.
Wat past in een informeel gesprek?
Offering a friend a drink.
- It is proposed that coffee be served.
- A coffee is desired by you?
- Want a coffee?
- Would you care for a coffee, sir?
Toon antwoord
Antwoord: C Want a coffee?
Ellips: (Do you) want a coffee?
-
3Kies de juiste zin.
Welke woorden zijn weggelaten?
“Sounds great — see you there.”
- They
- You
- It (or That)
- We
Toon antwoord
Antwoord: C It (or That)
Het onderwerp it / that is weggelaten.
-
4Kies de juiste zin.
- That film we saw it last week — brilliant it.
- That film we saw last week — was brilliant it.
- That film — we saw it last week it was.
- That film we saw last week — it was brilliant.
Toon antwoord
Antwoord: D That film we saw last week — it was brilliant.
Een kop: eerst het onderwerp, dan een voornaamwoord.
-
5Verander de zin.
Laat het klinken als een gesprek.
Your brother is really nice.
- Really nice is he, your brother.
- Your brother he is nice really, him.
- He’s really nice, your brother.
- He’s really nice, your brother is he.
Toon antwoord
Antwoord: C He’s really nice, your brother.
Eerst het voornaamwoord, het zelfstandig naamwoord als staart.
-
6Kies de juiste zin.
Waar hoort deze zin thuis?
Told you so!
- A formal complaint
- An academic essay
- A chat between friends
- A legal contract
Toon antwoord
Antwoord: C A chat between friends
Zo’n ellips is puur spreektaal.
-
7Deze zin klopt niet. Kies de verbetering.
Report: Looks like the new system is working.
- Report: The new system looks like working.
- Report: Looks like the new system working is.
- Report: Looks the new system like working.
- Report: The new system appears to be working.
Toon antwoord
Antwoord: D Report: The new system appears to be working.
Een rapport vraagt een volledige zin met onderwerp.
-
8Kies de juiste zin.
- Lovely people are the Dutch them.
- The Dutch lovely are people.
- Lovely people, the Dutch.
- Lovely people, the Dutch are they.
Toon antwoord
Antwoord: C Lovely people, the Dutch.
Een staart kan het onderwerp na een kort commentaar noemen.
-
9Zet de woorden in de juiste volgorde.
Nice to see you again after all this time
Toon antwoord
Antwoord: Nice to see you again after all this time.
Ellips: (It’s) nice to see you.
-
10Kies de juiste zin.
Wat is er weggelaten?
“Seen my keys anywhere?”
- Have you
- Are you
- Has it
- Did I
Toon antwoord
Antwoord: A Have you
Ellips: (Have you) seen my keys?
Oefen deze les in Zorg Space
In de app wordt elke regel interactief oefenen: directe correctie, herhaling op het moment dat je het bijna vergeet en voortgang die je van niveau tot niveau ziet — gratis.
Gratis beginnen